Actualiteiten

Er is altijd veel te doen omtrent het thema ontwikkelingssamenwerking in de media. Hier zul je de laatste actualiteiten uit de krant en of televisie vinden om op de hoogte te blijven.

Bolivia; geen snelweg meer door het Tipnis reservaat

Met 60 procent van de Boliviaanse bevolking dat in armoede leeft, is Bolivia het armste land in Zuid-Amerika. In 2005 werd Evo Morales als president verkozen, hij is de eerste inheemse president in een land waar de meerderheid van de bevolking zich als inheems profileert. Hoewel hij aanvankelijk grotendeels van de bevolking achter zich had staan, neemt de steun voor Evo Morales af. Men vindt dat hij de voorkeur geeft aan economische groei in plaats van sociale en milieu gerelateerde kwesties. (BBC) Daarnaast is er op dit moment veel onrust omtrent het aanleggen van een snelweg langs het Tipnis reservaat, leefgebied van de inheemse gemeenschappen.(Peoplesworld.org)

De 300 kilometer lange snelweg zou door Bolivia lopen en hiermee Chile en Brazilië met elkaar verbinden, Brazilië zou de weg grotendeels financieren.(Icees) Volgens Evo Morales is dat economisch gunstig omdat de snelweg zou bijdragen aan de ontwikkeling van afgelegen gebieden. Morales zei dat de weg zou worden aangelegd ook al zijn de inheemse gemeenschappen het daar niet mee eens. Hiermee gaat hij in tegen de constitutie van 2009 die door hem zelf is voorgelegd. De grondwet verbetert de rechten van de inheemse bevolking, er staat onder andere in dat projecten die betrekking hebben tot inheems gebied eerst moeten worden besproken met inheemse gemeenschappen. Dat is in dit geval echter niet gebeurd, het contract voor het bouwen van de weg is afgesloten zonder enige bespreking. (Dewereld.be)

De inheemse gemeenschappen waren hier absoluut niet blij mee en begonnen in augustus aan een protest. Ongeveer 1300 mensen zijn te voet vanuit de Amazone vertrokken op weg naar La Paz. Zij hebben twee maanden lang gelopen in extreme weersomstandigheden. Daarnaast verliep de mars niet zonder geweld. (Hivos.nl) Op 25 september trad de politie hard op tegen de protest, hierbij werd gewelddadig gebruik gemaakt van traangas en wapenstokken. Morales zei daarvoor geen opdracht te hebben gegeven en het aanleg van de weg werd tijdelijk gestaakt.(Dewereld.be) Na deze gebeurtenis is de steun voor Evo Morales onder de inheemse bevolking alsmede inheemse organisaties dramatisch gedaald. Op 21 oktober besloot Morales niet verder te gaan met het bouwen van de weg en kwam hiermee tegemoet aan de eisen van de inheemse gemeenschappen.

Hivos over Bolivia

Hivos-vertegenwoordigster in Bolivia, Corina Straatsma, heeft namens Hivos een aantal vragen beantwoord voor SOL.

Denkt u dat de snelweg economisch gunstig zou zijn geweest voor Bolivia?

‘De hele discussie gaat over visie op ontwikkeling en wat je onder economische vooruitgang verstaat. De redenering van de regering is: die weg verbindt verschillende steden en dat is gunstig voor de handel van alle boeren en inheemse bevolking. De regering kijkt dus niet naar de negatieve effecten van ontbossing. Ontbossing geeft een hoge CO2 uitstoot, tast de biodiversiteit en fauna aan, en bedreigt de levenswijze van de inheemse bevolking. Maar dit valt nog moeilijk in cijfers uit te drukken. Wat is het waard dat apen in hun leefgebied kunnen blijven wonen of dat de lucht minder vervuild wordt? En verder vinden er al een aantal economische activiteiten plaats: toerisme, krokodillenfarms en duurzaam bosbeheer. Dat is de kant die de inheemse bewoners op willen, kijken naar economische mogelijkheden met behoud van bos.’

Wat voor gevolgen denkt u dat er zullen zijn voor de populariteit van Morales nadat hij besloot aan de snelweg te beginnen zonder het te bespreken en het incident met de politie op 25 september?

‘De meerderheid van de bevolking keurde het optreden van de politie sterk af en is voor het behoud van het reservaat. Dus deze maatregelen hebben een negatief effect gehad op zijn populariteit. Vandaar dat hij snel om was toen de indianen in La Paz waren aangekomen. ’

Denkt u dat er gevolgen zullen zijn voor de positie van de inheemse
gemeenschappen na de genoemde gebeurtenissen? Zoja, welke?

‘In de eerste plaats is er nationaal veel meer bekendheid gekomen over de verschillende inheemse gemeenschappen en het belang van natuurbehoud. De organisaties van inheemse mensen zijn sterker geworden door deze mars.’

Wat heeft Hivos precies gedaan om de protestanten in Bolivia te helpen?

‘Hivos heeft jarenlang de inheemse organisatie CIDOB en de vrouwenpoot CNAMIB gesteund. Zij hebben de mars geleid. Daarnaast geeft een van onze partners in Bolivia, CEJIS, juridisch advies aan de organisatie en haar leden over grond kwesties, wetten etc. Daarnaast hebben we humanitaire steun gegeven (eten, tenten, dekens etc.).’

Wat voor andere projecten heeft Hivos momenteel lopen in Bolivia?

Hivos heeft in Bolivia verschillende projecten lopen, zoals Hiv preventie, steun aan projecten die geweld tegen vrouwen tegengaan, bosbouw en bosbeheer projecten, homo-emancipatie, economische projecten met vrouwen, micro krediet etc. Voor meer info: www.hivos.nl

Bronnen

Terre des Hommes, het Aidsfonds en IUCN over de bezuinigingen in OS

Vanwege de bezuinigingen wordt ook de ontwikkelingssamenwerking hervormd. Hierin staan effectiviteit en de strategische belangen van Nederland centraal. Dit betekent dat bijvoorbeeld gezondheidszorg en onderwijs geen prioriteit meer zijn. Er moet 1.9 miljard minder worden uitgegeven aan ontwikkelingssamenwerking, waarbij er dus ook minder geld te beschikking voor ontwikkelingsorganisaties is (Rijksoverheid.nl). Organisaties werden daarom gedwongen om samen te werken, als zij nog in aanmerking wilde komen voor subsidies. Desondanks zijn er veel organisaties die aanzienlijk minder subsidies ontvangen of zelfs af zijn gevallen en niet meer in aanmerking zullen komen voor subsidies (laruta.nu). Wat betekent dit voor deze organisaties? SOL vroeg het aan Terre des Hommes, het Aids Fonds en IUCN.

Terre des Hommes
Volgens Taco van der Mark, persvoorlichter van Terre des Hommes, heeft de organisatie geprobeerd de subsidie te behouden. Dit hebben zij gedaan door in 2010 een alliantie op te richten met twee andere organisaties: Stichting Kinderpostzegels en het Liliane Fonds. Hierdoor werd de eerste aanvraag goedgekeurd. Bij de tweede aanvraag ging men naar het inhoudelijk programma kijken en hierop werd de alliantie alsnog afgewezen. Nadat zij in hoger beroep gingen werden zij in 2011 in het gelijk gesteld. Hoewel de alliantie nog wel subsidie ontvangt, is dit minder dan de helft van wat was aangevraagd. Terre des Hommes is voor een derde afhankelijk van de overheidssubsidies en door de bezuinigingen hebben zij minder kinderen kunnen helpen dan aanvankelijk gepland was, aldus Taco van der Mark. Daarnaast melde hij dat de overheid na 2015 waarschijnlijk helemaal geen subsidies meer zal verstrekken. Ontwikkelingsorganisaties zullen er dus voor moeten zorgen dat zij voldoende alternatieve inkomstenbronnen hebben, waarbij samenwerking met andere organisaties voor de hand het meest effectief zal zijn.

Het Aids Fonds
Het Aids Fonds heeft een gezamenlijke aanvraag gedaan met 11 andere organisaties die aidsspecifiek werken, iets wat erg gedurfd is , aldus Marieke van der Kroef beleidsadviseur van het Aids Fonds. Volgens haar is de criteria om in aanmerking te komen voor subsidie erg streng en niet toegesneden op vernieuwende programma’s als die van het Aids Fonds. Wat betreft de gevolgen van het stoppen van de subsidies valt het volgens mevrouw van der Kroef mee, omdat het Aids Fonds niet totaal afhankelijk is van de overheidssubsidie. Andere belangrijke inkomstenbronnen zijn bijvoorbeeld het publiek en loterijen. Kwetsbare groepen in ontwikkelingslanden zoals homoseksuele mannen, drugsgebruikers en prostituees dreigden echter wel in de problemen te komen. De redding is geweest dat de Tweede Kamer een motie heeft aangenomen om dergelijke programma’s te blijven steunen, door een nieuw subsidiekader voor die groepen te creëren. Het Aids Fonds coördineert op dit moment een programma dat zich op deze kwetsbare groepen richt. Volgens Marieke van der Kroef is het pas verantwoord om minder geld uit te geven aan aids bestrijding wanneer het is gelukt om de epidemie aanzienlijk te verminderen. Zij denkt dan ook dat aids bestrijding een stuk goedkoper gaat worden de komende jaren, maar dan moeten donoren nog wel een paar jaar volhouden.

IUCN (Internatioal Union for the Conservation of Nature)
Cas Besselink, adviseur van het IUCN, zegt dat ook zij nog wel overheidssubsidie krijgen maar minder dan aangevraagd. Het IUCN krijgt om precies te zijn 55% van het aangevraagde bedrag. Volgens Cas Besselink moet de overheid blijven vasthouden aan het uitgeven van 0.7% van het BBP aan Ontwikkelingssamenwerking. Daarnaast vindt hij het onder andere een goed idee om meer thematisch te werken, multilaterale ontwikkelingshulp te verminderen en betalingsbalanssteun te beperken.

Hoewel de bezuinigingen dus een impact hebben op ontwikkelingsorganisaties, hebben zij alternatieve inkomstenbronnen waardoor zij het nog wel redden. Dit geldt echter niet voor alle organisaties, er zullen er ook genoeg zijn die niet meer kunnen voortbestaan door de toenemende bezuinigingen in ontwikkelingssamenwerking. Daarnaast neemt dit niet weg dat de bezuinigingen voelbaar zijn voor de gedupeerde groepen in ontwikkelingslanden. Als Cas Besselink gelijk heeft en er op lange termijn helemaal geen subsidies meer worden verstrekt, neemt het belang van samenwerking met andere organisaties steeds meer toe. Op deze manier kunnen ontwikkelingsorganisaties voortbestaan en efficiënter te werk gaan.

Bronnen:
www.aidsfonds.nl
www.iucn.nl
www.laruta.nu
www.rijksoverheid.nl
www.terredeshommes.nl